ไม่ยินดีกับความสุข ความสำเร็จ หรือความดีงามของคนอื่น
ถ้าเราเห็นกิเลสเกิดขึ้นในใจเรา
เป็นความไม่ยินดีกับผู้อื่นที่มีความดี
หรือผู้อื่นที่มีความสุข
แสดงว่าเรากำลังเห็นอนุสัยในส่วนไหน
และจะแก้ไขอย่างไรครับ
อันนี้เป็นกิเลสที่ตรงข้ามกับกุศลข้อ มุทิตาค่ะ
จิตที่ขาดมุทิตา จะไม่ยินดีกับความสุข ความสำเร็จ หรือความดีงามของคนอื่น
ยิ่งถ้าพึงพอใจที่จะให้เกิดสิ่งไม่ดีงามกับคนอื่น อยากเห็นคนอื่นตกต่ำ คนอื่นไม่ได้ดี
แบบนี้เป็นอิสสา(บาลี) หรือที่เราคุ้นกันว่าความอิจฉาริษยา
ที่ถามว่าอนุสัยส่วนไหน
ตอบว่าเป็นอนุสัยกิเลสส่วนโทสะค่ะ
ที่ถามว่าแก้ไขอย่างไร
ตอบว่าการแก้ไขมีหลายทาง
~ อันหนึ่งคือทำกุศลฝ่ายตรงข้ามให้บ่อยๆ ให้มาก ให้หนัก
เช่น ฝึกสนับสนุนคนอื่น ผลักดันคนให้ได้ดี ทำบ่อยๆ รู้จักไม่รู้จัก ก็ทำไป เพื่อบ่มเพาะมุทิตาจิต
~ อันหนึ่งคือฝึกแผ่เมตตา ฝึกใจให้มีแต่ความปรารถนาดี ความหวังดี มีความรักในทางให้เท่านั้น
อันนี้ให้ฝึกตั้งแต่ระดับโน้มน้าวใจ จนถึงระดับอัปปมัญญาเลยจะยิ่งแรง
~ อันหนึ่งคือฝึกสงสารเห็นใจคนอื่นที่เดือดร้อนลำเค็ญ ทุกข์ยาก นี่เป็นการฝึกกรุณา
~ ฝึกมรณานุสติบ่อยๆ ให้มันกินใจบ่อยๆ เมื่อนึกถึงชีวิตที่แสนสั้น อาจตายวันตายพรุ่ง ใจจะยังไปอยากให้คนอื่นล่มสลายอีกไหม ทำนองนี้
~ อันที่สำคัญที่สุดคือ ฝึกวิปัสสนานี่แหละค่ะ นี่คือการฝึกละ ‘ตัวตน’ ที่มีพลังที่สุด
หมดความเป็นตัวตนได้มากเท่าไหร่ เราจะหยุด focus ให้เราต้องมี ต้องได้ ต้องเป็น
เพราะตัวตนนั้นมีแต่ดับสลาย มีแต่แตกทำลาย ไร้แก่นสารที่แท้
ความดีงามต่างหากที่มีคุณค่า
ใจก็จะปล่อยตัวตน แต่มุ่งทำเพื่อประโยชน์สุขคนอื่น ความริษยาย่อมไม่เกิด
หวังว่าคงพอตอบคำถามได้บ้างนะคะ